poniedziałek, luty 06, 2023
Follow Us

Nawrocki

niedziela, 18 grudzień 2011 19:09

Zmarł Václav Havel Wyróżniony

Napisane przez
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Zmarł Václav Havel fot. wikipedia commons

W wieku 75 lat zmarł Vaclav Havel - ostatni prezydent Czechosłowacji i pierwszy przywódca Czech po upadku komunizmu, a także pisarz, dramaturg, legenda czechosłowackiej opozycji i do swych ostatnich dni aktywny obrońca praw człowieka w świecie.

 Śmierć Havla potwierdziła w oświadczeniu jego asystentka Sabina Tanczevova. Poinformowała, że przy umierającym czuwała żona Dagmar i kilka zakonnic. Były prezydent zmarł w nocy z soboty na niedzielę w swym wiejskim domu w Hradeczku, na pogórzu karkonoskim.

Biografia
Vaclav Havel przyszedł na świat w Pradze 5 października 1936 roku. W latach sześćdziesiątych pracował w teatrze Divadlo Na zábradlí (Teatr na Balustradzie), gdzie był również znany z przedstawień Zahradní slavnost (1963) a Vyrozumění (Powiadomienie, 1965). W okresie Praskiej wiosny zaangażował się w debatę polityczną i opowiedział się za utworzeniem demokratycznego społeczeństwa. Przyczyniło się to do otrzymania zakazu publikacji, po czym stał się jednym z najbardziej znanych dysydentów i krytyków systemu komunistycznego. Działał w obronie więźniów politycznych i stał się współzałożycielem i jednym z pierwszych prelegentów inicjatywy obywatelskiej dla karty praw człowieka Karta 77. Z powodów politycznych spędził około pięciu lat w więzieniu.

Po wybuchu Aksamitnej rewolucji w listopadzie 1989 Václav Havel stał się jednym z założycieli antykomunistycznego Forum Obywatelskiego i jako kandydat ruchu w dniu 29 grudnia 1989 został wybrany na prezydenta Czechosłowacji. Wspierał dążenie kraju w kierunku demokracji parlamentarnej i do politycznych struktur cywilizacji zachodniej, ale nie udało mu się uniknąć rozpadu państwa czechosłowackiego w 1992 r. Od 1993 roku, przez dwie kadencje, pełnił urząd prezydenta Republiki Czeskiej, doprowadzając kraj do NATO oraz przygotowując kraj do wstąpienia do Unii Europejskiej.

Po złożeniu urzędu Vaclav Havel stale udziela się w polityce, popiera Partię Zielonych. Po długiej przerwie znów napisał dramat: Odcházení (Odejścia) (premiera 2008), inspirowany własnymi doświadczeniami z polityki. Wzorem prezydentów amerykańskich założył Bibliotekę Havla, która z myślą o opinii publicznej i badaczach gromadzi materiały związane z twórczością i działalnością polityczną Havla.

Twórczość literacka V. Havla obejmuje trzy gatunki. Z l. 60-tych pochodzi poezja, w tym kaligramy, zebrana w zbiorku Antikody. Najbardziej znane w świecie są jego dramaty: pierwszą znaną sztukę teatralną (Zahradní slavnost – Garden-party) stworzył w r. 1963, ostatnią (Odcházení – Odejścia) napisał w 2007. Przez całe życie twórcze Havel poświęcał się eseistyce, często związanej z polityką. Na uwagę zasługuje też jego twórczość epistolarna, krytyka teatralna i literacka, przemówienia i inne formy okazjonalne.

Vaclav Havel został uhonorowany wyróżnieniami w wielu krajach na świecie, licznymi nagrodami za twórczość artystyczną i postawę obywatelską oraz wieloma doktoratami honoris causa. W 2003 r. na specjalnym posiedzeniu Senatu i Izby Deputowanych został odznaczony Orderem T. G. Masaryka i Orderem Białego Lwa I klasy; Senat na swoim posiedzeniu uchwalił też ustawę, brzmiącą: Václav Havel zasłużył się dla państwa – wzorem tzw. Lex Masaryk z 1930 r., czyli podobnie brzmiącej ustawy o zasługach T. Masaryka dla kraju. W czerwcu 2009 został wyróżniony nagrodą Jana Nowaka-Jeziorańskiego.
{jumi [*7]}

a